ANKARA – Yabancı dijital konaklama platformlarının Türkiye’deki faaliyetlerini düzenlemeyi amaçlayan kanun teklifi, turizm sektöründe tartışma yarattı. Seyahat Acentaları Yöneticileri Derneği (SAYD) Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Gem, düzenlemenin mevcut haliyle kabul edilmemesi çağrısında bulundu.
Gem’in itirazlarının merkezinde yabancı platformların Türkiye’de hangi koşullarda faaliyet göstereceği, seyahat acentalarının mevcut yetkileri, tüketicilerin paket tur kapsamındaki hakları ve turizm sektöründe oluşan verilerin korunması bulunuyor.

5 milyon TL’lik belge ücretine itiraz
Kanun teklifinde yabancı dijital konaklama platformlarının Türkiye’de faaliyet gösterebilmesi için izin belgesi öngörülüyor. Belge ücretinin 5 milyon TL, geçerlilik süresinin ise iki yıl olması planlanıyor.
SAYD Başkanı Gem, söz konusu tutarın uluslararası ölçekte faaliyet gösteren ve Türkiye pazarından gelir elde eden şirketler açısından yeterli bir yükümlülük oluşturmadığını savundu.
Türkiye’de şirket kuran, çalışan istihdam eden, vergi ve SGK yükümlülüklerini yerine getiren yerli seyahat acentaları ile yabancı platformların aynı rekabet koşullarında bulunmayacağını ileri süren Gem, düzenlemenin bu yönüyle yeniden ele alınmasını istedi.

Seyahat acentalarının faaliyet alanlarını gündeme getirdi
SAYD’nin üzerinde durduğu bir başka konu, yabancı dijital platformların gerçekleştirebileceği satışlar.
Gem, 1618 Sayılı Kanun kapsamında seyahat acentalarının yürüttüğü konaklama ve uçak bileti işlemlerine yabancı platformların farklı şartlarla dahil edilmesinin sektördeki mevcut yapıyı değiştireceğini savundu. Türkiye’de 17 bin seyahat acentasının bulunduğunu belirten Gem, düzenlemenin yerli acentaların faaliyetleri üzerindeki sonuçlarının dikkate alınması gerektiğini ifade etti.

Paket tur maddesine tüketici hakları itirazı
Kanun teklifindeki paket tur düzenlemesi de SAYD’nin eleştirdiği başlıklar arasında yer aldı.
Gem, yabancı dijital konaklama platformları üzerinden ulaştırma, konaklama ve bunlardan bağımsız hizmetlerden en az ikisinin birlikte satın alındığı bazı işlemlerin paket tur kapsamında değerlendirilmemesine karşı çıktı. Bu düzenlemenin 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ile Paket Tur Yönetmeliği kapsamında tüketicilere sağlanan haklar açısından sonuç doğuracağını savunan Gem, özellikle uçak bileti ile konaklamanın aynı platformdan satın alındığı durumlara dikkat çekti. SAYD Başkanı, tüketicilerin hizmette yaşanabilecek aksaklıklarda karşılarında hukuki bir muhatap bulabilmesinin güvence altında olması gerektiğini belirtti.

“Küresel platformlar nasıl denetlenecek?”
Gem’in açıklamasında denetim konusu da önemli yer tuttu. Yabancı menşeli dijital platformlar ve mobil uygulamalar üzerinden gerçekleştirildiğini belirttiği izinsiz transfer ve yolcu taşımacılığı faaliyetlerine işaret eden Gem, mevcut uygulamalardaki denetimin yeterli olmadığını savundu.
Yeni düzenlemeyle faaliyet alanı genişleyen uluslararası platformların nasıl denetleneceğinin açıklığa kavuşturulmasını isteyen Gem, turizm gelirleriyle birlikte sektörde oluşan verilerin de korunması gerektiğini ifade etti.

Turizm verilerine dikkat çekti
SAYD, tartışmanın yalnızca seyahat acentalarının ticari faaliyetleriyle sınırlı olmadığı görüşünde.
Gem, Türkiye turizmine ilişkin rezervasyon ve müşteri verilerinin stratejik önem taşıdığını belirterek, dijital platformlara yönelik düzenlemelerde veri konusunun da göz önünde bulundurulması gerektiğini savundu.
Olası düzenlemelerin sektörde çalışanların istihdamı ve yerli işletmelerin ekonomik yapısı üzerindeki etkilerinin de değerlendirilmesini istedi.

TBMM Komisyonu’na çağrı
Mehmet Gem, açıklamasının sonunda TBMM Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm Komisyonu üyelerine seslendi. Teklifin mevcut şekliyle kabul edilmemesini isteyen Gem, seyahat acentalarının faaliyet koşulları, tüketici hakları, denetim ve turizm verilerinin korunmasına ilişkin maddelerin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini savundu. SAYD Başkanı, düzenlemenin komisyonda reddedilmesi ve geri çekilmesi çağrısında bulundu.