ABTTF, Belçika’nın Eupen kentinde düzenlenen FUEN Eğitim Çalışma Grubu toplantısında Batı Trakya Türk Azınlığı’nın eğitim alanındaki sorunlarını gündeme taşıdı. Federasyon, Türk ilkokullarının sayısının 2011’de 188 iken 2026-2027 eğitim yılında 76’ya düştüğünü bildirdi.

Avrupa’daki azınlıkların eğitim politikaları, mesleki eğitim ve yapay zekânın doğurabileceği yeni imkânlar Belçika’nın Eupen kentinde masaya yatırıldı. 29 Eylül-2 Ekim 2026 tarihlerinde gerçekleştirilen Avrupa Milletleri Federal Birliği (FUEN) Eğitim Çalışma Grubu 8. Yıllık Toplantısı’na Avrupa Batı Trakya Türk Federasyonu (ABTTF) da katıldı.

Belçika’da yaşayan Alman azınlığının ev sahipliğindeki toplantıda ABTTF’yi Deniz Servantie temsil etti. Avrupa’nın farklı ülkelerinden öğretmenlerin, eğitimcilerin, araştırmacıların ve akademisyenlerin yer aldığı programın ana başlıkları arasında mesleki eğitimde azınlıkların karşılaştığı sorunlar ve azınlık eğitiminde yapay zekâ bulunuyordu.

Azınlık dilleri ve yapay zekâ tartışıldı

Toplantıda Belçika’daki Almanca konuşan topluluğun eğitim sistemi ele alınırken, azınlık dillerinin mesleki eğitim ve çalışma hayatındaki konumu da değerlendirildi.

Avrupa’nın farklı bölgelerinde uygulanan eğitim modellerinin yanı sıra yapay zekânın azınlık eğitimine sağlayabileceği olanaklar ve beraberinde getirebileceği güçlükler katılımcıların gündemindeydi.

ABTTF ise toplantıya Batı Trakya Türk Azınlığı’nın eğitim koşullarını taşıdı.

ABTTF’den Yunanistan’daki eğitim sistemine eleştiri

“Yunanistan’da Mesleki Eğitim ve Batı Trakya Türk Azınlığı” başlıklı sunumda Yunan eğitim sisteminin merkezi yapısı üzerinde duruldu. ABTTF, Batı Trakya Türk Azınlığı’nın eğitim statüsüne ilişkin kendi değerlendirmelerini ve yaşandığını belirttiği yapısal sorunları katılımcılarla paylaştı.

Federasyon, 1923 Lozan Barış Antlaşması'nın azınlığa kendi okullarını kurma, yönetme ve denetleme ile Türkçe eğitim konusunda haklar sağladığını belirtti. ABTTF, söz konusu eğitim yapısının sonraki dönemlerde çıkarılan yasalar ve idari uygulamalar sonucunda büyük ölçüde aşındığını savundu.

Türk ilkokullarının sayısı 76’ya düştü

Toplantıda paylaşılan veriler arasında Türk azınlık ilkokullarının sayısındaki değişim öne çıktı.

ABTTF’nin verdiği bilgilere göre 2011 yılında 188 olan Türk ilkokulu sayısı, 2026-2027 eğitim ve öğretim yılında 76’ya geriledi. Federasyon, öğrenci sayısının yetersiz olduğu gerekçesiyle özel ve özerk statüdeki Türk ilkokullarının kapatıldığını belirtti.

Okul öncesi eğitim de gündeme getirilen başlıklardan biri oldu. ABTTF, Yunanistan’da okul öncesi eğitimin zorunlu olduğunu ancak Batı Trakya’da iki dilli Türk azınlık anaokulu bulunmadığını ifade etti.

Ortaokul, lise ve mesleki eğitim de gündemde

ABTTF’nin açıklamasına göre Batı Trakya Türkleri Rodop ilinde nüfusun çoğunluğunu, İskeçe ilinde ise nüfusun yarısına yakınını oluşturuyor. Federasyon, buna karşılık iki ilde de yalnızca birer Türk ortaokulu ve lisesi bulunduğunu bildirdi.

Mesleki eğitim konusunda da benzer bir sorun dile getirildi. Batı Trakya genelinde 16 kamu meslek lisesi faaliyet gösterirken, ABTTF bölgedeki Türk azınlığa ait mesleki ve teknik bir okul bulunmadığını belirtti.

Yunanistan’a eğitim özerkliği çağrısı

Federasyon, Yunanistan’ın azınlık eğitimine yönelik politikalarının Türk öğrencileri devlet okullarına yönlendirdiğini ve mevcut azınlık okul sistemini işlevsiz hale getirdiğini savundu.

ABTTF, Yunanistan’a Batı Trakya Türk Azınlığı’nın Lozan Antlaşması kapsamında sahip olduğunu belirttiği eğitim özerkliğine ve eğitim haklarına saygı gösterilmesi çağrısında bulundu.

Eğitimdeki değişimin toplumsal etkisi

Azınlık okullarının sayısındaki gerileme yalnızca eğitim kurumlarının sayısıyla sınırlı bir tartışma değil. Ana dilde eğitim imkânlarının kapsamı; çocukların dil kullanımı, kültürel aktarım ve azınlık topluluklarının eğitim sistemiyle kurduğu ilişki açısından da önem taşıyor.